Online gekocht en spijt? Zo werkt het herroepingsrecht van 14 dagen in België
Koopt u als consument online of op afstand bij een onderneming, dan mag u de aankoop binnen 14 dagen zonder reden herroepen (art. VI.47 WER). De termijn loopt bij goederen vanaf de dag dat u ze in bezit neemt. De onderneming betaalt binnen 14 dagen terug, inclusief de standaard leveringskosten.
Hebt u als consument iets online, telefonisch of via een andere techniek op afstand gekocht bij een onderneming, dan mag u die aankoop binnen 14 dagen herroepen, zonder te zeggen waarom. Dat staat in artikel VI.47 van het Wetboek van economisch recht (WER). Bij goederen begint die termijn pas te lopen op de dag dat u (of iemand die u aanwijst, maar niet de vervoerder) de goederen fysiek in bezit neemt. Herroept u op tijd, dan moet de onderneming u binnen 14 dagen alles terugbetalen, ook de gewone leveringskosten. U stuurt de goederen zelf binnen 14 dagen terug en betaalt in principe alleen de directe kosten van het terugzenden.
Wanneer hebt u een herroepingsrecht?
Het herroepingsrecht van Boek VI van het WER geldt voor overeenkomsten op afstand tussen een consument en een onderneming. Typische voorbeelden zijn een bestelling in een webshop, een aankoop via een app of een abonnement dat u telefonisch afsluit.
Belangrijk om te weten:
- U moet consument zijn. Koopt u iets voor uw bedrijf of beroep, dan geldt dit wettelijke herroepingsrecht niet.
- De verkoper moet een onderneming zijn. Koopt u tweedehands van een andere particulier, bijvoorbeeld via een zoekertjessite, dan hebt u geen wettelijk herroepingsrecht. Wat u dan kunt doen, hangt af van wat u met de verkoper hebt afgesproken.
- Kopen in de winkel valt er niet onder. Wie in een fysieke winkel koopt, heeft geen wettelijk recht om terug te komen op de aankoop. Veel winkels laten ruilen of terugbrengen toe, maar dat is een commerciële gunst.
Hoe lang is de termijn en wanneer begint hij?
De termijn is 14 dagen (art. VI.47, §1 WER). Het startpunt verschilt (art. VI.47, §2):
- Diensten: de dag waarop de overeenkomst gesloten wordt.
- Goederen: de dag waarop u of een door u aangewezen derde (niet de vervoerder) de goederen fysiek in bezit neemt.
- Meerdere goederen in één bestelling die apart geleverd worden: de dag waarop u het laatste goed in bezit neemt.
- Levering in verschillende zendingen of onderdelen: de dag waarop u de laatste zending of het laatste onderdeel ontvangt.
- Regelmatige levering gedurende een periode (abonnement op goederen): de dag waarop u het eerste goed ontvangt.
Niet geïnformeerd? Dan loopt de termijn veel langer. Heeft de onderneming u niet de verplichte informatie over het herroepingsrecht gegeven, dan eindigt de herroepingstermijn pas 12 maanden na het einde van de gewone termijn (art. VI.48 WER). Geeft de onderneming die informatie alsnog binnen die 12 maanden, dan hebt u vanaf de ontvangst ervan opnieuw 14 dagen.
Hoe herroept u?
U moet de onderneming vóór het einde van de termijn laten weten dat u de overeenkomst herroept (art. VI.49 WER). Dat kan op twee manieren:
- met het modelformulier voor herroeping uit bijlage 2 bij Boek VI van het WER, of
- met een andere ondubbelzinnige verklaring, bijvoorbeeld een e-mail waarin u duidelijk schrijft dat u de overeenkomst herroept.
Het volstaat dat u uw bericht verstuurt vóór de termijn verstreken is. Biedt de webshop een online formulier aan, dan moet hij u onverwijld een ontvangstbevestiging sturen op een duurzame drager, zoals een e-mail. Let op: u moet zelf kunnen bewijzen dat u op tijd herroepen hebt. Bewaar dus uw e-mail, een screenshot of het bewijs van een aangetekende zending. Het pakket gewoon terugsturen zonder bericht is riskant, omdat u dan moeilijker kunt aantonen dat u herroepen hebt.
Terugbetaling, terugzenden en kosten
Wat de onderneming moet doen. De onderneming betaalt alle ontvangen betalingen terug, inclusief de leveringskosten, onverwijld en in elk geval binnen 14 dagen nadat zij uw herroeping ontvangen heeft (art. VI.50, §1 WER). Ze gebruikt daarvoor hetzelfde betaalmiddel als u, tenzij u uitdrukkelijk met een ander middel instemt, en u mag daarvoor geen kosten betalen. Koos u zelf voor een duurdere levering dan de goedkoopste standaardlevering, dan hoeft de onderneming die meerkost niet terug te betalen (art. VI.50, §2). Bij goederen mag de onderneming wachten met terugbetalen tot ze de goederen terug heeft of tot u aantoont dat u ze teruggestuurd hebt, tenzij ze aangeboden heeft de goederen zelf op te halen (art. VI.50, §3).
Wat u moet doen. U stuurt de goederen terug of geeft ze af binnen 14 dagen nadat u de herroeping hebt meegedeeld (art. VI.51, §1). Het volstaat dat u ze vóór het einde van die termijn verstuurt. U betaalt alleen de directe kosten van het terugzenden, tenzij de onderneming die kosten zelf draagt of u niet heeft meegedeeld dat u ze moet betalen.
Uitproberen mag, gebruiken niet. U bent alleen aansprakelijk voor waardevermindering die komt doordat u het product meer behandeld hebt dan nodig was om de aard, de kenmerken en de werking ervan vast te stellen (art. VI.51, §2). Een jas passen of een toestel kort testen kan dus; wekenlang gebruiken niet. Informeerde de onderneming u niet over het herroepingsrecht, dan bent u nooit aansprakelijk voor waardevermindering.
Uitzonderingen: wanneer geldt het herroepingsrecht niet?
Artikel VI.53 WER somt een reeks uitzonderingen op. De belangrijkste voor gewone aankopen:
- goederen die volgens uw specificaties gemaakt zijn of duidelijk voor u persoonlijk bestemd zijn (bijvoorbeeld een maatkostuum of een gegraveerd sieraad);
- goederen die snel bederven of beperkt houdbaar zijn;
- verzegelde goederen die om redenen van gezondheid of hygiëne niet geschikt zijn om terug te sturen, als u de verzegeling na de levering verbroken hebt;
- verzegelde audio- en video-opnamen en verzegelde software, als u de verzegeling verbroken hebt;
- kranten en tijdschriften, behalve abonnementen;
- aankopen tijdens een openbare veiling;
- accommodatie (niet om te wonen), vervoer, autoverhuur, catering en vrijetijdsdiensten op een bepaalde datum of in een bepaalde periode, zoals een concertticket of een hotelovernachting;
- diensten die volledig uitgevoerd zijn, als de uitvoering begon met uw uitdrukkelijke toestemming en u erkende dat u uw herroepingsrecht dan verliest;
- digitale inhoud zonder materiële drager (zoals een download), als de levering begonnen is met uw uitdrukkelijke toestemming en onder de voorwaarden van de wet.
Praktisch voorbeeld
Leen bestelt op 2 november een stofzuiger in een Belgische webshop. Het pakket wordt op 5 november geleverd. Na een korte test vindt ze hem te luid. Haar termijn loopt 14 dagen vanaf 5 november. Op 12 november stuurt ze de webshop een e-mail: "Ik herroep mijn aankoop van bestelling 4711." Vanaf dat moment heeft de webshop 14 dagen om haar de aankoopprijs en de standaard verzendkosten terug te betalen, en Leen heeft 14 dagen om de stofzuiger terug te sturen. De webshop mag de terugbetaling uitstellen tot hij de stofzuiger ontvangen heeft of tot Leen het verzendbewijs toont. Omdat de webshop in zijn voorwaarden vermeldde dat de klant de retourkosten betaalt, betaalt Leen de verzending terug.
Wat als de onderneming weigert of niet terugbetaalt?
- Stuur een schriftelijke ingebrekestelling waarin u verwijst naar uw herroeping, de datum ervan en artikel VI.50 WER, en geef een redelijke termijn.
- Schakel de Consumentenombudsdienst in. Die bemiddelt kosteloos bij geschillen tussen een consument en een in België gevestigde onderneming. Een onderneming is niet verplicht mee te werken, maar veel geschillen raken zo opgelost.
- Meld de inbreuk via ConsumerConnect van de FOD Economie, zodat de Economische Inspectie kan optreden.
- Ging het om een grote som of blijft de onderneming weigeren, laat u dan bijstaan door een advocaat of uw rechtsbijstandsverzekering. Een vordering op de onderneming komt in principe voor de rechter.
Belangrijk: het herroepingsrecht staat los van de wettelijke garantie bij gebreken. Is het product defect, dan hebt u ook na de 14 dagen rechten tegenover de verkoper.